- IF - Then Deyimi

Kontrol komutları olarak ; IF ve CASE deyimlerini inceleyeceğiz. CASE ve IF deyimleri belirli bir şartın doğru veya yanlış olmasına bağlı olarak programın bir parçasının çalıştırılmasını sağlamak için kullanılır.

IF Deyimi : IF deyimi, bir şartın doğru veya yanlış olmasına bağlı olarak programın belirli parçalarının çalışmasını veya çalışmamasını sağlar. IF deyimi ;

IF şart cümlesi THEN Blok1;

şeklinde kullanılabilir. Buradaki şart cümlesi, birbirlerine mantıksal operatörler ile bağlanmış bir veya birkaç ilişkisel operasyon veya bir tek boolean ifade olabilir. Aşağıdaki örnekleri inceleyelim:

IF A=B THEN ...

IF (A=B) AND (A=C) THEN ...

IF (A+1) < (B-1) THEN ...

IF (Cev In ['E' , 'e']) THEN ...

Then sözcüğünü takiben, bloklar birden fazla komut cümlesinden oluşurlar ise, bu blokların BEGIN ve END deyimleri içine alınması zorunludur. IF deyiminin ikinci şekli yani ELSE' den sonra gelen komut veya komutlar dizisi geçerlilik kazanmışsa, ELSE' den önce gelen komut cümlesinin yada, End deyiminin sonuna ';' işareti konulmaz. Aşağıdaki örneklerden 1.si hatalı 2.si doğrudur.

- Clrscr ve Gotoxy Komutları

Ekran komutları ekrandaki görüntü tasarımı için kullanılan komutlardır. Bu komutların program içinde kullanılabilmesi için, program başlığı satırından sonra USES komutunda CRT  unit isminin yazılması gereklidir. Aksi halde, ekran komutlarıyla ilgili yazılan komutlar Pascal derleyicisi tarafından tanınmayacaktır.

Clrscr : "Clrscr" CRT üniti içinde yer alan bir alt programdır. Ekranda daha önce yazılı olan ifadeleri silerek ekranın temizlenmesi amacıyla kullanılır.

GotoXY : Kursörü ekranın istenilen sütun ve satırına taşımak için kullanılır. Kullanımı;

GotoXy(Sütun,Satır); şeklindedir. Normal bir ekran üzerinde 80 sütun ve 25 satır vardır.

Örnek 1:

uses crt;

var

j:word;

begin  clrscr;

for j:=1 to 20 do

begin

gotoxy(j,j);write('Gazi Üniversitesi');

gotoxy(50-j,j);write('Gazi Üniversitesi');

end;end.

Programın Çıktısı

- Window Komutu

Window : Ekranda pencere oluşturmak için kullanılan bir komuttur.  Kullanımı;

Window(X1,Y1, X 2,Y2);

X1 encerenin sol sütun numarası (1-80)

Y1 encerenin sol satır numarası (1-25)

X2 encerenin sağ sütun numarası (1-80)

Y2 encerenin sağ satır numarası (1-25)

Delay : Programın belirtilen süre kadar bekletilmesini sağlar. Delay (1000) komutu, programın 1 sn bekletilmesini sağlamaktadır. Bu komut sadece Turbo/Borland Pascalda kullanılabilir.

Örnek 4:

uses crt;

begin

window(20,5,60,20);

repeat

delay(5); write('G.Ü.E.S.E.F');

untıl keypressed;

end.

Programın Çıktısı

- Zemine Renk Verme

Textbackground : Ekrana yazdırılacak yazının zemin rengini ayarlamak için kullanılır. Bu komut sadece Turbo/Borland Pascalda kullanılabilir. Kullanımı; Textbackground(renk kodu);

Örnek 6:

uses crt;

begin

textcolor(green);textbackground(black);

writeln('merhaba');

textcolor(lightred+blink);textbackground(lightgray);

writeln('günaydın!');

textcolor(14); textbackground(blue);

writeln('nasılsın');

normvideo;

end.

Programın Çıktısı

Sound/Nosound : Sound, verilen frekansta ses üretmek için kullanılır. Nosound, sound ile üretilen sesi ortadan kaldırmak için kullanılır.

Örnek 7:

uses crt;

begin

sound(220);

delay(200);

nosound;

end.

- Read - Readln Deyimleri

Yazım İçin Format Belirleme :Writeln deyimi ile yapılan bilgi çıkışlarını düzenlemek için yazım formatları kullanılır. Yazdırılmak istenilen değerin tipine bağlı olarak iki farklı yazım formatı kullanılır.

1. Yazım Formatı (M:n) :Bu yazım formatına göre yazdırılmak istenilen M değeri n karakterlik alanda sağa dayalı olarak yazılır. M değerini oluşturan dijit veya karakterin uzunluğu n sayısından küçük ise, aradaki fark kadar sol tarafta boşluk bırakılır. M değerinin uzunluğu n sayısına eşit veya büyük ise yazdırma işlemi format belirtilmemiş gibi gerçekleştirilir.

Örnek 1:

uses crt;

const

i:integer=567;

b:boolean=true;

c:char='b';

h:string[10]='nasılsınız';

begin

writeln('123456789');writeln;

writeln(i:9);writeln(b:9);

writeln(c:9);writeln(h:9);

writeln(i:2);writeln(h:5);

end.

Programın Çıktısı

- Write - Writeln Deyimleri

Write-Writeln :

Pascal programlama dilinde yazma işlemi için WRITE ve WRITELN komutları kullanılmaktadır. Bu komutların genel kullanım yapısı şu şekildedir;

Write(A1,A2,A3,...,An)

Writeln(A1,A2,A3,...,An)

İki kullanım şekli arasındaki fark, Read ile Readln arasındaki fark gibidir.

Var

s,a,n:integer;

begin Programın çalıştırılmasıyla elde edilen sonuç; 395 olacaktır.

s:=3;a:=9;n:=5;

Write(s); Write(a); Write(n);

end.

3

Aynı değişkenleri Writeln ile yazdırdığımızda; 9

5 olur.

- Formatlı Yazdırma

Yazım İçin Format Belirleme :Writeln deyimi ile yapılan bilgi çıkışlarını düzenlemek için yazım formatları kullanılır. Yazdırılmak istenilen değerin tipine bağlı olarak iki farklı yazım formatı kullanılır.

1. Yazım Formatı (M:n) :Bu yazım formatına göre yazdırılmak istenilen M değeri n karakterlik alanda sağa dayalı olarak yazılır. M değerini oluşturan dijit veya karakterin uzunluğu n sayısından küçük ise, aradaki fark kadar sol tarafta boşluk bırakılır. M değerinin uzunluğu n sayısına eşit veya büyük ise yazdırma işlemi format belirtilmemiş gibi gerçekleştirilir.

Örnek 1:

uses crt;

const

i:integer=567;

b:boolean=true;

c:char='b';

h:string[10]='nasılsınız';

begin

writeln('123456789');writeln;

writeln(i:9);writeln(b:9);

writeln(c:9);writeln(h:9);

writeln(i:2);writeln(h:5);

end.

Programın Çıktısı

- Pascal Programının Yapısı

Program üç ana bölümden oluşur.

1. Program İsmi

2. Tanımlama Bloğu

3. Ana Program Bloğu

Pascalın en önemli özelliklerinde birisi de yapısal bir programlama dili olmasıdır. Bu programınızı yazarken size maksimum esneklik sağlar. Aynı zamanda yazdığınız program parçalarını problemsiz bir şekilde birleştirmenizi de sağlar.

Her pascal programının ana kodu mutlaka bir BEGIN deyimi ile başlar ve END. deyimi ile biter. (End den sonra nokta olduğuna dikkatinizi çekerim. Pascal derleyicisi için bu tüm programın bittiği yer anlamına gelir.) Eğer program içerisinde aynı blok içerisinde işlem görmesini istediğiniz kodlarınız varsa bunları bir BEGIN - END bloğu içerisine alırsınız. Fakat bu sefer END’den sonra noktalı virgül (;) kullanmalısınız.

Bir Pascal programının genel yapısı aşağıdaki gibidir.

Program (* Program başlığı. Buraya yazacaklarınızın programa bir etlisi olmaz *)        Program İsmi

Uses (* Kullanılacak harici kütüphaneleri belirler*)

- File Menüsü

		Yeni bir Pascal dosyası açar.
		Oluşturulmuş bir Pascal dosyasını açar.
		Editör ekranındaki dosyayı saklar.
		Editördeki dosyayı farklı isimle saklar.
		Editörde bulunan tüm dosyaları saklar.
		Aktif dizini değiştirir.
		Editördeki programı yazıcıya gönderir.
		Yazıcı ayarlarını yapar.
		Dos ortamına geçişi sağlar.
		Pascal editöründen çıkar.

- Program Geliştirme

BİLGİSAYARDA PROGRAM GELİŞTİRME

Program Geliştirme, belli bir işi yapan bilgisayar  programının üretilmesidir. Program üretilmesi daha önce hazırlanan verilerin belirli komutlar sayesinde bilgisayara verilerek istenilen sonuçların alınmasıdır.Program geliştirme, yapılacak programın tasarımını, bir bilgisayar dili ile kodlanması ve bakımını kapsar.

Problem çözümlerinde izlenecek adımların hazırlanmasına algoritma denir. Bir problemin birden fazla çözüm yolu(algoritması) olabilir. Problemin çözümüne en uygun algoritma seçilir. En uygun algoritmanın seçilebilmesi için konunun iyi bilinmesi gerekmektedir.

Karışık problemler parçalara bölünerek her birinin çözümü ayrı ayrı yapılır. Problem, algoritması hazırlandıktan sonra seçilen programlama dili kuralları ile kodlanarak programa dönüştürülür.

Bilgisayar programı hazırlamada izlenecek adımlar:

1-Problemin analizi ve Programın algoritmasının hazırlanması

2-Gerekirse algoritmanın akış diyagramlarının hazırlanması

3-Algoritmanın programlama dilinde kodlanması

4-Hatalardan ayıklama ve programın çalıştırılması

5-Amaç programa dönüştürülmesi belgeleme ve sonuçların alınması

Selamlar arkadaşlar. Kırıkkale üniversitesindeki eğitimimin 3. döneminde de pascal ile karşılaştım. Hoş bilgi paylaşımı açısından biraz ters zaman oldu yada iş işten geçti ama blog da paylaşmanın benim için faydalı olucağına inanıyorum. Her ne kadar pascal dersinden geçmiş olsada illaki ENTERESAN şekilde kalan arkadaşlarımın işine yarıyacaktır. Tabiki dekan beyin (Mustafa hoca'nın) taktiridir geçip kalmak. Neyse biz işimize bakalım ve pascal a yavaştan girelim..

Qbasic de görüğümüz neredeyse sadece programlama mantığı idi. Pascalda da farklı bişey görmüyoruz eğitim olarak çerez yani, çocuk oyuncağı, ama istenilirse güzel şeyler çıkabileceği yanlısıyım. Sanki makinaya daha iyi hükmediyormuşuz etkisi yarattı bende. pHp den alışık olduğum yazım hataları yapsamda öğrenilebilirliği kolay bir dil.

Pascal için kendi hazırladığım bir not yok ne yazıkki. O yüzden gaziden bir hocamızın hazırlamış olduğu sizlerle paylaşıcağım kendi blogumda. Notların düzenli ve orjinal haline buradan ulaşabilirsiniz.

Qbasic de de olduğu gibi temelden başlayıp işin içine gireceğiz..

Geçenlerde kkulife a galeri yapmaya çalışırken yeni bir olayla karşılaştım. JSON..

jQuery nin türkiye mail grubu ile mesajlaşırken Hüseyin Berberoğlu saolsun aklımda bişeyler oluşturması amacı ile google da bu 3 lü yü arayabilirsin demişti. Bende hemen araştırmaya başladım ve karşıma güzel sonuçlar çıktı. Tabiki en güzeli erhan (Eburhan) dan geldi

JSON xml tarzında bir yapıya sahip. Jquery ile de güzelce kullanabiliyoruz. Büyük şirketler de apilerinde JSON a yer vermiş. Mesela yine kkulife a yapacağım video olayını bu yazıyı yazarken youtube apisine göz gezdirmemle çözmüş bulunmaktayım [ Teşekkürler Türker ]

Gelelim mevzumuza.. Erhanın sitesinde yazmıs olduğu güzel makaleyi burada da yayınlamak istiyorum.